Bỏ qua tới nội dung

Giá trần là gì? Cách tính giá trần, giá sàn và quy tắc làm tròn

Cập nhật 11 phút đọc
Giá trần là gì? Cách tính giá trần, giá sàn và quy tắc làm tròn
Mục lục (8)
  1. 1. Giá trần là gì?
  2. 2. Công thức tính giá trần, giá sàn chứng khoán
  3. 3. Trường hợp đặc biệt: giá trần, giá sàn bằng giá tham chiếu
  4. 4. Quy tắc làm tròn giá trần và giá sàn
  5. 5. Cách thể hiện giá tham chiếu, giá trần, giá sàn trên bảng giá
  6. 6. Phân biệt giá trần và giá sàn
  7. 7. Một số lưu ý để đầu tư chứng khoán hiệu quả
  8. 8. Những câu hỏi thường gặp

Giá trần là mức giá cao nhất mà nhà đầu tư được đặt lệnh mua hoặc bán một mã chứng khoán trong phiên giao dịch. Giá trần bằng giá tham chiếu cộng thêm biên độ dao động của sàn: +7% trên HOSE, +10% trên HNX, +15% trên UPCoM. Ngược lại, giá sàn là mức giá thấp nhất, bằng giá tham chiếu trừ đi cùng biên độ đó.

Ví dụ, cổ phiếu trên HOSE có giá tham chiếu 20.000 đồng thì trong phiên chỉ được đặt lệnh trong khoảng 18.600 đồng (giá sàn) đến 21.400 đồng (giá trần). Bài viết dưới đây giải thích công thức tính giá trần, giá sàn trên từng sàn, quy tắc làm tròn theo bước giá và cách nhận biết các mức giá này trên bảng giá.

1. Giá trần là gì?

Giá trần là mức giá cao nhất được phép đặt lệnh của một mã chứng khoán trong ngày giao dịch. Lệnh mua hoặc lệnh bán đặt cao hơn giá trần sẽ bị hệ thống từ chối. Giá trần của mỗi mã thay đổi theo từng ngày vì được tính từ giá tham chiếu của ngày đó.

Mỗi sàn có biên độ dao động riêng nên cùng một mức giá tham chiếu, giá trần trên HOSE, HNX và UPCoM sẽ khác nhau. Giá trần và giá sàn được đặt ra để hạn chế việc giá bị đẩy lên quá cao hoặc bán tháo quá thấp chỉ trong một phiên, giúp thị trường có thời gian hấp thụ thông tin.

Ví dụ về giá trần

Trên sàn HNX, mã A có giá tham chiếu 23.500 đồng. Biên độ của HNX là 10% nên giá trần lý thuyết là 25.850 đồng. Vì bước giá trên HNX là 100 đồng, giá trần được làm tròn xuống thành 25.800 đồng (cách làm tròn xem ở mục 4). Trong phiên đó, nhà đầu tư không thể đặt lệnh mua hay bán mã A ở giá 25.900 đồng.

Giá trần, giá sàn của cùng một cổ phiếu có giá tham chiếu 20.000 đồng trên HOSE, HNX và UPCoM: biên độ ±7%, ±10% và ±15%

2. Công thức tính giá trần, giá sàn chứng khoán

Giá trần bằng giá tham chiếu cộng với giá tham chiếu nhân biên độ dao động; giá sàn bằng giá tham chiếu trừ đi phần đó. Đây là công thức các sở giao dịch công bố:

Giá trần = Giá tham chiếu + (Giá tham chiếu × Biên độ dao động)

Giá sàn = Giá tham chiếu − (Giá tham chiếu × Biên độ dao động)

Viết gọn: giá trần = giá tham chiếu × (1 + biên độ), giá sàn = giá tham chiếu × (1 − biên độ). Kết quả sau đó được làm tròn theo bước giá của sàn.

2.1. Giá tham chiếu là gì?

Giá tham chiếu là mức giá gốc dùng để tính giá trần và giá sàn trong ngày. Cách xác định giá tham chiếu khác nhau giữa các sàn:

  • HOSE và HNX: giá tham chiếu là giá đóng cửa của ngày giao dịch liền trước (trừ một số trường hợp đặc biệt như ngày giao dịch không hưởng quyền).
  • UPCoM: giá tham chiếu là bình quân gia quyền của các mức giá khớp lệnh liên tục lô chẵn trong ngày có giao dịch liền trước.

Trên bảng giá, giá tham chiếu thường hiển thị màu vàng ở cột “TC”.

2.2. Biên độ dao động của từng sàn

Biên độ dao động là tỷ lệ phần trăm tối đa mà giá được phép tăng hoặc giảm so với giá tham chiếu trong một phiên. Biên độ do Sở Giao dịch Chứng khoán quyết định sau khi được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước chấp thuận. Mức hiện hành:

Trường hợpHOSEHNXUPCoM
Cổ phiếu, chứng chỉ quỹ, ngày giao dịch thông thường±7%±10%±15%
Ngày giao dịch đầu tiên, hoặc ngày giao dịch trở lại sau khi ngừng giao dịch từ 25 phiên±20%±30%±40%
Bước giá khi khớp lệnh10, 50 hoặc 100 đồng tùy mức giá100 đồng100 đồng

Trên HNX và UPCoM, ngày giao dịch không hưởng quyền trong một số trường hợp (như trả cổ tức bằng tiền có giá trị lớn hơn hoặc bằng giá đóng cửa ngày liền trước) cũng áp dụng biên độ ±30% và ±40%.

2.3. Ví dụ tính giá trần, giá sàn trên 3 sàn

SànGiá tham chiếuGiá trần (đã làm tròn)Giá sàn (đã làm tròn)
HOSE (±7%)79.80079.800 × 1,07 = 85.386 → 85.30079.800 × 0,93 = 74.214 → 74.300
HOSE (±7%)8.5008.500 × 1,07 = 9.095 → 9.0908.500 × 0,93 = 7.905 → 7.910
HNX (±10%)23.50025.850 → 25.80021.150 → 21.200
UPCoM (±15%)12.30014.145 → 14.10010.455 → 10.500
HOSE, ngày đầu niêm yết (±20%)30.00036.00024.000

Đơn vị: đồng. Mũi tên là bước làm tròn theo bước giá, giải thích ở mục 4.

3. Trường hợp đặc biệt: giá trần, giá sàn bằng giá tham chiếu

Khi biên độ nhân với giá tham chiếu nhỏ hơn một bước giá, giá trần và giá sàn sau khi làm tròn sẽ bằng đúng giá tham chiếu. Lúc đó quy định của cả HOSE, HNX và UPCoM điều chỉnh như sau:

Giá trần điều chỉnh = Giá tham chiếu + một đơn vị yết giá

Giá sàn điều chỉnh = Giá tham chiếu − một đơn vị yết giá

Ví dụ cổ phiếu UPCoM có giá tham chiếu 300 đồng: 15% của 300 đồng là 45 đồng, nhỏ hơn bước giá 100 đồng. Giá trần lý thuyết 345 đồng làm tròn xuống còn 300 đồng, giá sàn 255 đồng làm tròn lên thành 300 đồng, đều bằng giá tham chiếu. Sau điều chỉnh, giá trần là 400 đồng và giá sàn là 200 đồng.

Trên HOSE, nếu giá sàn sau khi điều chỉnh nhỏ hơn hoặc bằng 0 thì giá sàn được lấy bằng giá tham chiếu.

4. Quy tắc làm tròn giá trần và giá sàn

Giá trần được làm tròn xuống, giá sàn được làm tròn lên theo bước giá (đơn vị yết giá), để cả hai luôn nằm trong biên độ cho phép. Giá trần là mức giá tối đa nên không được vượt quá mức tăng 7% (hoặc 10%, 15%); giá sàn là mức tối thiểu nên không được thấp hơn mức giảm tương ứng.

4.1. Bước giá trên từng sàn

Bước giá là khoảng chênh nhỏ nhất giữa hai mức giá đặt lệnh liền nhau. Mọi mức giá đặt lệnh, kể cả giá trần và giá sàn, phải là bội số của bước giá.

Sàn, loại chứng khoánMức giáBước giá
HOSE: cổ phiếu, chứng chỉ quỹ đóngDưới 10.000 đồng10 đồng
HOSE: cổ phiếu, chứng chỉ quỹ đóngTừ 10.000 đến 49.950 đồng50 đồng
HOSE: cổ phiếu, chứng chỉ quỹ đóngTừ 50.000 đồng trở lên100 đồng
HOSE: chứng chỉ quỹ ETF, chứng quyềnMọi mức giá10 đồng
HNX, UPCoM: cổ phiếu (khớp lệnh)Mọi mức giá100 đồng
Giao dịch thỏa thuận (cả 3 sàn)Mọi mức giá1 đồng

Trên HOSE, bước giá được xác định theo mức giá của chính giá trần hoặc giá sàn. Ví dụ giá tham chiếu 47.000 đồng: giá trần lý thuyết 50.290 đồng thuộc vùng từ 50.000 đồng nên dùng bước 100 đồng, làm tròn thành 50.200 đồng; giá sàn lý thuyết 43.710 đồng dùng bước 50 đồng, làm tròn thành 43.750 đồng.

4.2. Ví dụ làm tròn từng bước

Cổ phiếu trên HOSE có giá tham chiếu 79.800 đồng, biên độ 7%:

  • Giá trần lý thuyết: 79.800 × 1,07 = 85.386 đồng. Giá từ 50.000 đồng trở lên có bước 100 đồng, hai mức gần nhất là 85.300 và 85.400 đồng. Mức 85.400 đồng vượt quá 7% nên giá trần là 85.300 đồng.
  • Giá sàn lý thuyết: 79.800 × 0,93 = 74.214 đồng. Hai mức gần nhất là 74.200 và 74.300 đồng. Mức 74.200 đồng thấp hơn mức giảm 7% nên giá sàn là 74.300 đồng.

Làm tròn giá trần xuống và giá sàn lên theo bước giá: giá tham chiếu 79.800 đồng cho giá trần 85.300 và giá sàn 74.300 đồng

5. Cách thể hiện giá tham chiếu, giá trần, giá sàn trên bảng giá

Trên bảng giá chứng khoán, giá trần hiển thị màu tím, giá sàn màu xanh lam và giá tham chiếu màu vàng. Đây là quy ước màu chung mà các bảng giá của sở giao dịch và công ty chứng khoán đều dùng:

  • Màu tím: giá tăng kịch trần, giá = trần.
  • Màu xanh lá: giá tăng nhưng chưa chạm trần, trần > giá > tham chiếu.
  • Màu vàng: giá đứng yên, giá = tham chiếu.
  • Màu đỏ: giá giảm nhưng chưa chạm sàn, tham chiếu > giá > sàn.
  • Màu xanh lam: giá giảm kịch sàn, giá = sàn.

Bảng giá thường hiển thị giá theo đơn vị nghìn đồng, ví dụ 20.65 nghĩa là 20.650 đồng. Một số công ty chứng khoán còn ghi thêm ký hiệu CE (ceiling, giá trần) và FL (floor, giá sàn) bên cạnh mức giá. Để đọc đầy đủ các cột trên bảng giá, bạn xem bài hướng dẫn cách đọc bảng giá chứng khoán cho người mới.

Màu giá trên bảng giá chứng khoán: tím là giá trần, xanh lá là tăng, vàng là giá tham chiếu, đỏ là giảm, xanh lam là giá sàn

6. Phân biệt giá trần và giá sàn

Giá trần là giới hạn trên, giá sàn là giới hạn dưới của khoảng giá được đặt lệnh trong phiên; cả hai tính từ cùng một giá tham chiếu và cùng một biên độ.

Tiêu chíGiá trầnGiá sàn
Khái niệmMức giá cao nhất được đặt lệnh trong phiênMức giá thấp nhất được đặt lệnh trong phiên
Công thứcGiá tham chiếu × (1 + biên độ)Giá tham chiếu × (1 − biên độ)
Làm trònXuống theo bước giáLên theo bước giá
Màu trên bảng giáTímXanh lam
Ký hiệu thường gặpCE (ceiling)FL (floor)
Ý nghĩa khi giá chạm mức nàyLực mua rất mạnh, thường còn dư mua ở giá trầnLực bán rất mạnh, thường còn dư bán ở giá sàn

7. Một số lưu ý để đầu tư chứng khoán hiệu quả

Hiểu giá trần, giá sàn mới là bước đầu. Để giao dịch hiệu quả, nhà đầu tư cần nắm thêm một số kiến thức cơ bản dưới đây.

7.1. Nắm chắc kiến thức giao dịch cơ bản

Khung giờ giao dịch

Thị trường chứng khoán Việt Nam giao dịch từ thứ Hai đến thứ Sáu, trừ ngày nghỉ lễ. Trên HOSE, phiên khớp lệnh định kỳ mở cửa (ATO) từ 9h00 đến 9h15, khớp lệnh liên tục từ 9h15 đến 11h30 và từ 13h00 đến 14h30, khớp lệnh định kỳ đóng cửa (ATC) từ 14h30 đến 14h45, giao dịch thỏa thuận đến 15h00. Giờ giao dịch của HNX và UPCoM có khác biệt, xem chi tiết tại bài giờ giao dịch chứng khoán.

Cách đọc bảng giá

Bảng giá thể hiện tình trạng giao dịch của từng mã trong phiên: giá tham chiếu, giá trần, giá sàn, ba mức giá mua và bán tốt nhất, giá khớp gần nhất, tổng khối lượng giao dịch… Khi một ô giá nhấp nháy liên tục, mã đó đang có lệnh được khớp. Xem thêm cách đọc bảng giá chứng khoán.

Cách đặt lệnh mua bán

Để đặt lệnh, nhà đầu tư cần mở tài khoản tại một công ty chứng khoán. Tài khoản chứng khoán giống tài khoản ngân hàng nhưng chứa cả tiền và chứng khoán. Có hai cách đặt lệnh phổ biến:

  • Tự đặt lệnh trên ứng dụng hoặc phần mềm giao dịch của công ty chứng khoán.
  • Đặt lệnh qua nhân viên môi giới.

Với một tài khoản, nhà đầu tư mua bán được tất cả các mã đang giao dịch trên cả ba sàn. Cổ phiếu mua ngày T sẽ về tài khoản vào chiều ngày T+2.

7.2. Hiểu những khó khăn thường gặp

Chọn cổ phiếu có khả năng sinh lời

Mỗi nhà đầu tư có phương pháp chọn cổ phiếu riêng: theo dõi tin tức doanh nghiệp, chọn doanh nghiệp kinh doanh hiệu quả, hoặc dựa vào phân tích kỹ thuật. Hai hướng phổ biến là đầu tư tăng trưởng và đầu tư giá trị.

Thời điểm mua và bán

Doanh nghiệp làm ăn tốt không có nghĩa là mua lúc nào cũng có lãi. Phân tích kỹ thuật giúp xác định vùng giá mua và bán hợp lý hơn. Lưu ý: một mã liên tục tăng trần nhiều phiên thường khó mua vì lượng dư mua lớn, còn mã giảm sàn liên tiếp có thể khó bán.

Kiểm soát tâm lý

Tự tin thái quá, lạc quan quá mức, sợ thua lỗ hay tâm lý FOMO đều có thể dẫn đến quyết định sai. Đặt trước kế hoạch giao dịch và tuân thủ kỷ luật là cách hạn chế ảnh hưởng của cảm xúc.

7.3. Nâng cao kiến thức đầu tư

Tìm hiểu thêm từ sách, khóa học và các nguồn tin chính thức của sở giao dịch giúp nhà đầu tư ra quyết định tốt hơn theo thời gian.

8. Những câu hỏi thường gặp

Có thể đặt lệnh mua ở giá trần không?

Có. Giá trần là mức cao nhất được phép đặt nên lệnh mua ở giá trần hợp lệ. Lệnh sẽ khớp nếu có người bán ở mức giá đó. Khi mã tăng trần và còn nhiều lệnh dư mua, lệnh đặt sau có thể không khớp vì lệnh vào trước được ưu tiên.

Giá trần ngày đầu niêm yết là bao nhiêu?

Ngày giao dịch đầu tiên, biên độ được nới rộng: ±20% trên HOSE, ±30% trên HNX và ±40% trên UPCoM so với giá tham chiếu (giá chào sàn).

Giá trần, giá sàn có thay đổi trong phiên không?

Không. Giá trần và giá sàn được tính một lần từ giá tham chiếu trước khi phiên bắt đầu và giữ nguyên suốt ngày giao dịch.

Có thể mua cổ phiếu lẻ không?

Có. Lô chẵn là 100 cổ phiếu; lô lẻ từ 1 đến 99 cổ phiếu. Trên HOSE, lô lẻ được giao dịch cùng thời gian và cùng phương thức với lô chẵn. Giá đặt lệnh lô lẻ cũng phải nằm trong khoảng giá sàn đến giá trần.

Có bao nhiêu cách đặt lệnh mua bán chứng khoán?

Hai cách: tự đặt lệnh trên ứng dụng giao dịch của công ty chứng khoán, hoặc đặt lệnh qua nhân viên môi giới.

Bạn đọc có thể tham khảo thêm các bài viết sau:

Chỉ số Vn30 là gì?
Đòn bẩy tài chính
Quỹ mở nào tốt nhất
Sàn chứng khoán Việt Nam uy tín
Cách giao dịch chứng khoán phái sinh
Top công ty chứng khoán Việt Nam

Nguồn tham khảo

  1. HOSE: Các quy định cần biết khi giao dịch chứng khoán tại HOSE (biên độ, đơn vị yết giá, giá trần, giá sàn, thời gian giao dịch)
  2. HNX: Hỏi đáp, quy định giao dịch cổ phiếu niêm yết và UPCoM (biên độ, giá tham chiếu)
  3. MBS: Quy định giao dịch chứng khoán cơ sở tại HNX (cập nhật 22/07/2025)
  4. MBS: Quy định giao dịch chứng khoán cơ sở tại UPCoM (cập nhật 22/07/2025)
  5. MBS: Quy định giao dịch chứng khoán cơ sở tại HOSE (cập nhật 22/07/2025)

Nội dung chỉ nhằm chia sẻ kiến thức, không phải lời khuyên đầu tư. Giao dịch forex và CFD có rủi ro mất vốn cao.

Viết bởi

Biên tập viên

Chia sẻ
Ảnh bìa group Đảo Trader Group Facebook Đảo Trader - Cùng anh em vào bờ Nhóm công khai · 25,2K thành viên Hỏi đáp, chia sẻ kinh nghiệm giao dịch cùng anh em trader Việt. Tham gia group